OSMANLI İMPARATORLUĞUNDA 17.YÜZYILDAN İTİBAREN OSMANLI TEBAASI İÇİNDEKİ AZINLIKLARA VERİLEN İMTİYAZLAR BÜTÜNLEŞMENİN AKSİNE, AYRIŞTIRMAYA YÖNELİK OLMUŞTUR. BU DA İLERİDE, İMPARATORLUĞUN PARÇALANMASINA NEDEN OLACAK EĞİTİM POLİTİKALARININ DEĞİŞMESİNE YOL AÇMIŞTIR.

19.YÜZYILA GİRİLDİĞİNDE OSMANLI TOPRAKLARINDA AZINLIK TEBAALAR ÜZERİNE EĞİTİM FAALİYETLERİNİN   BAŞLADIĞINI GÖRÜYORUZ. BU FAALİYETLER, O GÜNKÜ EĞİTİM ANLAYIŞI İÇİNDE DİNİ EĞİTİMİ DE KAPSAMAKTADIR. BU NEDENLE DE, ÖNCE KATOLİK (DOMİNİKAN), SONRA DA PROTESTAN MİSYONERLER OSMANLI TOPRAKLARINDA OKULLAR AÇMAYA BAŞLAMIŞLARDIR. ÇÜNKÜ, EĞİTİM; HAYATI ŞEKİLLENDİREN ÖNEMLİ BİR ETKENDİR VE MİSYONERLERİN HALKLA KAYNAŞMALARI, ONLARA YÖN VEREBİLMELERİ, KENDİ DİNİ ANLAYIŞLARINI KABUL ETTİRMELERİ, ANCAK BU YOLLA OLABİLECEKTİR.

HRİSTİYANLIĞIN BU İKİ DİNİ ANLAYIŞI, OSMANLI TOPRAKLARINDA REKABET YAŞASALAR DA PROTESTAN MİSYONERLERİ ÇOK DAHA BAŞARILI OLMUŞLARDIR.

AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİNİN MASSACHUSETTES EYALETİNİN WİLLİAMSTOWN ADLI KENTİNDE BULUNAN WİLLİAMS KOLEJİNDE (COLLEGE) 1806 YILINDA BİR KAÇ ÖĞRENCİ, MEZUNİYETLERİ SONRASI KENDİLERİNİ MİSYONERLİK HİZMETLERİNE ADARLAR VE KONGRESYONALİST KİLİSELER BİRLEŞEREK 1810 YILINDA AMERİKAN YABANCI MİSYONLAR TEŞKİLATI (AMERİCAN BOARD OF COMMİSSİONERS FOR FOREİGN MİSSİONS) , KISACA BOARD TEŞKİLATINI KURARLAR. KURUCULAR ARASINDA ANADOLU TEŞKİLATLANMASININ VE SURİYE MİSYONUNUN EN ÖNEMLİ İSMİ WİLLİAM GOODELL DE VARDIR. HEDEF BÖLGELER ÖNCE SANDWİCH ADALARI VE 1820 DEN SONRA OSMANLI İMPARATORLUĞU TOPRAKLARI OLUR. TEMEL AMAÇ; PROTESTANLIĞI YAYMAK VE AMERİKAN ÇIKARLARININ TEMSİLCİLİĞİNİ YAPMAKTIR.

1786 YILINDAN İTİBAREN, OSMANLI LİMANLARINDA AMERİKAN GEMİLERİ BAYRAK GÖSTERMEYE BAŞLAR. GENÇ AMERİKAN CUMHURİYETİ İÇİN, OSMANLI İYİ BİR PAZARDIR. ÖZELLİKLE PAMUK VE AMERİKAN İÇ SAVAŞI SONRASI SİLAH SANAYİ ÜRÜNLERİ İÇİN. OSMANLI’NIN EN ÖNEMLİ İHRAÇ ÜRÜNÜ İSE, TÜTÜNDÜR. OSMANLI TOPRAKLARINDAKİ MUHATAPLARI DA BÜYÜK ÖLÇÜDE ERMENİ İŞ ADAMLARI OLMUŞTUR. TİCARİ İLİŞKİLERİN GELİŞMESİNDE AMERİKAN MİSYONERLERİNİN BÜYÜK PAYI VARDIR.

1820-1860 YILLARI ARASI MİSYON FAALİYETLERİ AÇISINDAN, BİRİNCİ DÖNEM OLARAK ADLANDIRILMAKTADIR. BU DÖNEMDE, YAPILAN ÇALIŞMALARDA OSMANLI DEVLETİNDE İNCİL VE TEKNİK KİTAP İHTİYACININ BULUNDUĞU TESPİT EDİLMİŞTİR. BU İHTİYACIN KARŞILANMASINA YÖNELİK OLARAK, 1822 DE MALTA’DA KURULAN MATBAA, 1826 YA KADAR 8 MİLYON SAYFA BASKI YAPMIŞ. DAHA SONRA MATBAA İZMİR’E TAŞINMIŞ VE 1833-1853 YILLARI ARASINDA DA 20 MİLYON SAYFA BASKI YAPILMIŞ. YAYINLAR ARASINDA BİR ÇOK DİLDE DERGİ VE SÜRELİ YAYINLAR DA VAR.

OSMANLI TOPRAKLARINDA İLK OLARAK 1824 YILINDA BEYRUT’TA OKUL AÇILMIŞTIR. HALEN AMERİKAN ÜNİVERSİTESİ OLARAK EĞİTİME DEVAM ETMEKTEDİR. 1830 LU YILLARDA İSTANBUL, TRABZON, İZMİR VE BURSA’DA DA KÜÇÜK OKULLAR AÇILMIŞTIR. AMERİKAN BOARD; EN BÜYÜK ATAĞINI 1863 DE İSTANBUL BEBEK’TE,  ROBERT KOLEJİ AÇMAKLA YAPMIŞ. NEWYORK TÜCCARLARINDAN H.R. ROBERT, İSMİNİN KARŞILIĞINDA ÖLÜNCEYE KADAR OKULUN MASRAFLARINI KARŞILAMIŞ VE 400 BİN ABD DOLARI MİRAS BIRAKMIŞ.

BİR KAÇ YILLIK UYGULAMA SONUCUNDA, MÜSLÜMANLARDAN HİÇ BİR KİMSEYİ PROTESTANLIĞA DÖNDÜREMEDİKLERİNDEN, AMERİKAN BOARD’UN TALİMATIYLA, ERMENİ CEMAATİNİN ÜZERİNDE ÇALIŞMAYA VE ERMENİ NÜFUSUNUN GÖRECELİ ÇOK OLDUĞU YERLERDE OKULLAR AÇMAYA BAŞLAMIŞLAR. 1860 YILINA KADAR OLAN DÖNEMDE, İNCİL EĞİTİMİ AĞIRLIKLI BİR UYGULAMA İZLENMİŞ.

1860 VE SONRASI İKİNCİ DÖNEMDE, ANADOLU MİSYONU ÜÇ BÖLGEYE AYRILMIŞ, BATI TÜRKİYE, MERKEZİ TÜRKİYE VE DOĞU TÜRKİYE MİSYONU OLARAK. EN BÜYÜK MİSYON SIFATINI TAŞIYAN BATI TÜRKİYE MİSYONU; SOFYA, FİLİBE, İSTANBUL, İZMİR, İZMİT, BURSA, MERZİFON, SİVAS, KAYSERİ GİBİ ÖNEMLİ ŞEHİRLERDE EĞİTİM VE SAĞLIK TESİSLERİ KURMUŞ. ÖZELLİKLE, BATI TÜRKİYE MİSYONUNUN FAALİYETLERİ, ERMENİ CEMAATLERİ ÜZERİNE YOĞUNLAŞMIŞ. İLAHİYAT OKULLARININ YANI SIRA, ORTAOKUL VE LİSE SEVİYESİNDE KOLEJLERE AĞIRLIK VERİLEN LAİK BİR EĞİTİM POLİTİKASI İZLENMEYE BAŞLANMIŞ. YERLİ HALKIN DESTEĞİNİ TEMİN ETMEK MAKSADIYLA  DA DİSPANSER VE HASTANELER AÇILMIŞ.

AMERİKAN KOLEJLERİNİN AMACI; OSMANLI İMPARATORLUĞU İÇİNDEKİ PROTESTAN CEMAATİNİN GELİŞTİRİLMESİ, KENDİ KENDİLERİNE YETMELERİNİN SAĞLANMASI VE KENDİ GELECEKLERİNİ BELİRLEME ARZUSUNU GÜÇLENDİREREK BU ALANDA HİZMET EDECEK, HRİSTİYAN BAKIŞ AÇISINA SAHİP GENÇLERİN YETİŞTİRİLMESİYDİ. BU NEDENLE; KOLEJLER, İSTANBUL, İZMİR, MERZİFON, ANTEP, HARPUT, TARSUS, MARAŞ, VAN, BEYRUT, KUDÜS, KAHİRE, TAHRAN GİBİ STRATEJİK MERKEZLERDE KURULMUŞLARDIR. ÇEVRELERİNDEKİ MİSYON İSTASYONLARI İLE BİRLİKTE NEREDEYSE TÜM İMPARATORLUK ALANINDA FAALİYET GÖSTERMİŞLERDİR.

1800 LERİN ORTALARINDA, 20.000 CİVARINDA OLAN MERZİFON NÜFUSUNUN 13.400 Ü MÜSLÜMAN, 5.800 Ü ERMENİ (ORTODOKS VE PROTESTAN) VE 800 Ü RUM (ORTODOKS) AHALİDEN OLUŞUYOR. ÇEVRESİYLE BİRLİKTE ÖNEMLİ BİR HRİSTİYAN NÜFUSU BARINDIRIYOR. 1851 YILINDA P.O.POWERS ADLI İLK MİSYONER GELİYOR, MERZİFON’A. 10 ERMENİ PROTESTANLA İLK KİLİSE KURULUYOR. 10 YIL İÇİNDE PROTESTAN CEMAATİ SAYISI 261 E ÇIKIYOR.

İSTANBUL’DA 1845 DE AÇILAN, PERA VE BEBEK’TE FAALİYET GÖSTEREN KIZ OKULU 1865 DE MERZİFON’A TAŞINIYOR. 8 ÖĞRENCİYLE BAŞLAYAN OKUL’UN 1913-1914 ÖĞRETİM YILINDAKİ ÖĞRENCİ SAYISI 269. ANA OKULU DA KIZLAR OKULU İÇİNDE. PROGRAMA 1882 DE İNGİLİZCE, 1886 DA MÜZİK DERSLERİ EKLENİYOR. 1890 DA ALINAN DİKİŞ MAKİNASI İLE BİRLİKTE DİKİM BÖLÜMÜ AÇILIYOR. YİNE 1910 DA MARTHA KİNG MEMORİAL SCHOOL ADIYLA SAĞIRLAR İÇİN BİR OKUL (BÖLÜM) EKLENİYOR. EĞİTİMDE İŞARET DİLİ YERİNE DUDAK HAREKETLERİ KULLANILARAK KONUŞMA ÖĞRETİLİYOR. OKUTULAN DERSLER ARASINDA TÜRKÇE, ERMENİCE, İNGİLİZCE, ARİTMETİK, COĞRAFYA, KOMPOZİSYON, ASTRONOMİ, ERMENİ COĞRAFYASI, İNCİL, TARİH VE TEOLOJİ VAR. ARAKEL GARABET SİVASLIYAN ADLI ÖĞRETMEN, A.B.D. MİNNESOTA EYALETİNDE 1890-1894 YILLARI ARASINDA DOKTORASINI TAMAMLADIKTAN SONRA MERZİFON’A DÖNÜYOR VE BERABERİNDE GETİRDİĞİ 6 İNCH’LİK (16.5 CM.) TELESKOPU İLE GÖZLEMLER YAPIYOR VE ÖĞRENCİLERİNE MATEMATİK VE ASTRONOMİ DERSLERİ VERİYOR.

İSTANBUL BEBEK’TEKİ İLAHİYAT OKULU 1865 DE MERZİFON’A TAŞINMIŞ. AMAÇ; AMASYA, YOZGAT, SİVAS, TOKAT VE KAYSERİ İLLERİ GİBİ ÇEVREDEKİ CEMAATLERİN DİN ADAMI İHTİYAÇLARINI KARŞILAMAK. ÖĞRENCİLER, BÖLGEDEKİ MİSYON İSTASYONLARINDAN SEÇİLİYOR VE 3-4 YILLIK BİR EĞİTİMDEN SONRA GÖREV YERLERİNE GÖNDERİLİYORLARDI.

1867 YILINDA CHARLES TRACY VE EŞİ MERZİFON’A GELDİLER. ANADOLU KOLEJİNİN KURULMASINDA BÜYÜK EMEĞİ OLAN C.TRACY KOLEJİN İLK BAŞKANI. 1881 YILINDA ÖNCE LİSE AÇILDI. DAHA SONRA YAPILAN ÇALIŞMALARLA LİSE, SEVİYESİ YÜKSELTİLEREK KOLEJE DÖNÜŞTÜRÜLDÜ VE ANADOLU KOLEJİ 8 EYLÜL 1886 DA EĞİTİME BAŞLADI. 1894 DE MASSACHUSETTES EYALET SENATOSUNCA, ANADOLU KOLEJİ ONANDI. 1899 DA DA OSMANLI HÜKÜMETİNCE, AMERİKAN MEKTEBİ OLARAK KABUL EDİLDİ. MERZİFON’UN KUZEYİNDE, TAVŞAN DAĞI’NIN ETEĞİNDE, 40 DEKARLIK BİR ARAZİ ÜZERİNDE BİNALAR YAPILMAYA BAŞLANDI. BÜNYESİNDE ANA OKULU, KIZLAR OKULU, SAĞIRLAR OKULU, İLAHİYAT OKULU, LİSE VE KOLEJ ANA BİNALARI, KÜTÜPHANE, MÜZE, HASTANE VE DİSPANSER, KENDİNE YARDIM ATÖLYELERİ, MATBAA, FIRIN, TENİS KORTLARI, SİNEMA, RASATHANE, ÖĞRENCİ YATAKHANELERİ, EVLİ VE BEKÂR KADIN VE ERKEK ÖĞRETMENLER İÇİN LOJMANLAR VE KAMPÜS ALANI DIŞINDA PAŞA ÇAYI ÜZERİNDE BİR DEĞİRMEN VARDI.

LİSE’DEN KOLEJ’E GEÇİŞİN İLK YILLARINDA ÖĞRETİM ELEMANI YETERSİZLİĞİ NEDENİYLE DAHA ZAYIF BİR ÖĞRETİM UYGULANMASINA KARŞIN, KOLEJİN EĞİTİM SÜRESİ İLK İKİ YILI HAZIRLIK OLMAK ÜZERE TOPLAM ALTI YIL OLARAK DÜZENLENDİ. KOLEJİN İLK YILINDA, LİSE BÖLÜMÜNDEN GELEN ÖĞRENCİLERLE BİRLİKTE 115 ÖĞRENCİ VARDI.

HAZIRLIK SINIFLARINDA; ARİTMETİK, CEBİR, EDEBİYAT, FİZYOLOJİ, COĞRAFYA, HUKUK DİLİ VE YAZIŞMA, GRAMER, TÜRKÇE, İNGİLİZCE, ERMENİCE, RUMCA, RESİM VE MÜZİK GİBİ DERSLER OKUTULMAKTAYDI. DİĞER SINIFLARDA İSE; GEOMETRİ, TRİGONOMETRİ, TİCARİ ARİTMETİK, ASTRONOMİ, BOTANİK, KİMYA, TARİH, MANTIK, FELSEFE, EKONOMİ POLİTİK, CEZA HUKUKU, MİNEROLOJİ, JEOLOJİ, MUHASEBE, TİCARET HUKUKU, MECELLE, KOMPOZİSYON, EDEBİYAT, İNGİLİZ KLASİKLERİ, AHLAKİ BİLİMLER, FRANSIZCA GİBİ DERSLER VARDI.

KOLEJİN MÜTEVELLİ HEYETİ; 10 AMERİKAN BOARD MENSUBUNDAN, YÖNETİM KURULU İSE, 5 İ AMERİKAN BOARD MİSYONERİ, 5 İ DE PONTUS PROTESTAN BİRLİĞİ ÜYESİ OLMAK ÜZERE 10 KİŞİDEN OLUŞUYORDU.

KOLEJ FAALİYETLERİ, ZAMANININ ÇOK İLERİSİNDEYDİ. 70 KİŞİLİK BİR KOROSU VE 30 KİŞİLİK BİR ORKESTRASI VARDI. KONSERLERİ DİNLEMEYE MERZİFON HALKI DA GİDERDİ. 1919 YILINDA İKİ GAZETE ÇIKARILIYORDU. BÖLGENİN ARKEOLOJİK ZENGİNLİĞİ NEDENİYLE, BRİTİSH MUSEUM’LA GÖRÜŞMELER YAPILMIŞ VE ARKEOLOJİ KLÜPLERİ KURULMUŞ. KOLEJİN BOTANİK VE ZOOLOJİ MÜZESİNDE, 7000 DEN FAZLA TÜR SERGİLENİYORMUŞ. KÜTÜPHANESİNDE 10000 DEN FAZLA KİTAP BULUNUYORMUŞ. KENDİNE YARDIM ATÖLYESİ, YOKSUL ÖĞRENCİLERİN OKUL HARÇLIKLARINI TEMİN ETMEYE YÖNELİK KURULMUŞ. BU KAPSAMDA, MARANGOZHANE, MÜCELLİTHANE, AYAKKABICI,  TERZİHANE VE DENEME ÇİFTLİĞİNDE ÖĞRENCİLERE, MESLEK DE ÖĞRETİLMEYE BAŞLANMIŞ. İNGİLİZ QUAKERLARININ DESTEĞİYLE, 1895 YILINDA BİR HEMŞİRE MERZİFON’A GÖNDERİLMİŞ. ERTESİ YILDA AMERİKAN BOARD, ÖNCE DR. CARRİNGTON’I SONRA DA DR. MARDEN’I GÖNDEREREK SAĞLIK HİZMETLERİNİ BAŞLATMIŞ. HASTANE FİZİKİ İMKANLARI GELİŞTİRİLMİŞ VE CERRAHİ MÜDAHALE VE LABORATUVAR HİZMETLERİ SUNULMAYA BAŞLANMIŞ.

İHTİLALCİ ERMENİ TEŞKİLATLANMASINA, 1893 YILINDAN İTİBAREN, MERZİFON ANADOLU KOLEJİNİN ADI DA KARIŞMAYA BAŞLAMIŞTI. KOLEJİN KAPISINA, SULTANIN DEVRİLMESİNE YÖNELİK MATBAADA BASILMIŞ BİR BİLDİRİ ASILMIŞTI. MATBAA, BÖLGEDE SADECE ANADOLU KOLEJİNDE BULUNUYORDU. İKİ ÖĞRETMEN (BİRİ, GARABET TOMAYAN) TUTUKLANDI. İDAMLA YARGILANDILAR. İNGİLİZ BASKISI SONUCU YURT DIŞI EDİLDİLER. GARABET TOMAYAN, LONDRA’DA FAALİYETLERİNE DEVAM ETTİ. ATİNA, MARSİLYA, LONDRA, CENEVRE GİBİ YERLERDE TEŞKİLATLANMIŞ ÖRGÜTLERİN DESTEKLEDİĞİ HINÇAK (HATCHAKIAN) ÖRGÜTÜNÜN DE MERZİFON’DA FAALİYET GÖSTERDİĞİ ANLAŞILDI.

BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI SIRASINDA, 10 MAYIS 1916 DA İTTİHAT VE TERAKKİ HÜKÜMETİ, ASKERİ HASTANE OLARAK KULLANILMAK ÜZERE OKUL BİNALARINA EL KOYDU. 1916-1919 YILLARI ARASINDA, KIZLAR OKULU ÖĞRENCİLERİ YARIM GÜN ÇALIŞARAK UNİFORMA DİKMİŞ VE TAMİR ETMİŞLER. BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI VE 1915 TEHCİR KARARIYLA, ERMENİ DOKUMACI USTALARIN GÖNDERİLMESİ NEDENİYLE, ERMENİ CEMAATİ VE MERZİFON EKONOMİSİ SIKINTI YAŞAMIŞ. 1 EKİM 1919 DA OKUL YENİDEN EĞİTİME BAŞLAMIŞ VE EĞİTİM PROGRAMINA, MERZİFON  DOKUMALARI İÇİN ÜRETİM VE PAZARLAMA KONULARINI DA DAHİL EDEREK, EKONOMİNİN DÜZELMESİNE YARDIMCI OLMUŞLAR. BU ÇERÇEVEDE, 400 KADINA İŞ SAĞLANMIŞ.

HASTANEDE DE 18 AY KADAR GÖREV YAPAN, AMASYA İSLAM ŞEFKAT YURDUNDA GÖREVLİ BİR MÜSLÜMAN KADIN TARAFINDAN, HASTANE VE KOLEJ BİNALARININ DEHLİZLERİNDE SİLAH BULUNDURULDUĞU İHBARI YAPILMIŞ. 12 ŞUBAT 1921 AKŞAMI OKULDAKİ TOPLANTIDAN ÇIKAN TÜRK ÖĞRETMEN ZEKİ KETANİ, SİLAHLI SALDIRI SONUCU ÖLMÜŞ. BUNUN ÜZERİNE, CEMİL CAHİT PAŞA KUMANDASI ALTINDA KOLEJ ARANMIŞ. SİLAH BULUNAMAMIŞ, AMA SİLAHLARLA BİRLİKTE OKULDA ÇEKİLEN GRUP FOTOĞRAFLARI BULUNMUŞ. FOTOĞRAFLARLA İLGİLİ OKUL YÖNETİCİLERİ ÇELİŞKİLİ İFADELER VERMİŞLER. DAHA SONRA, SÖZ KONUSU FOTOĞRAFLARDAKİ 4 ERMENİ OKUL İÇİNDE TUTUKLANMIŞ. AYRICA, PONTUS KULÜBÜ ORTAYA ÇIKARILMIŞ, 1904 TARİHLİ TÜZÜĞÜ, MÜHÜRLERİ, GİZLİ EVRAKLARI İLE YUNAN BAYRAKLARI ELE GEÇİRİLMİŞ.

15 MART 1921 DE, ANKARA HÜKÜMETİNİN KAPATMA KARARI, DAHİLİYE VEKİLİNİN AMASYA MUTASARRAFLIĞINA ÇEKTİĞİ TEL EMRİYLE İLETİLMİŞ. BUNA GÖRE; OKUL VE İÇİNDEKİ KİTAP VE EĞİTİM MALZEMELERİNİ KORUMA AMACIYLA, İKİ AMERİKALI KALACAK, DİĞERLERİ SAMSUN YOLU İLE ÜLKEYİ TERK EDECEKLERDİR. 21 MART 1921 DE, 29 AMERİKALI SAMSUN’A GİTMEK ÜZERE MERZİFON’DAN AYRILMIŞ. KIZLAR OKULU, İLKOKUL SEVİYESİNDE, MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞININ İZNİ İLE 1930 LU YILLARA KADAR, FAALİYETİNE DEVAM ETMİŞTİR. 1928 DOĞUMLU ANNEMİN ARKADAŞLARINDAN ŞEHRİBAN TEYZE, İNGİLİZCEYİ BURADA ÖĞRENMİŞ VE ANKARA CEBECİ ORTAOKULUNDA DA İNGİLİZCE ÖĞRETMENLİĞİ YAPIYORDU. 1938 YILINDA BEDELİ ÖDENEREK SATIN ALINMIŞ VE MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞININ KULLANIMINA VERİLMİŞ. BİNALAR 8. KOLORDU KARARGAHI, KARA ASTSUBAY OKULU, HAVA KUVVETLERİ HASTANESİ, TOPÇU BİRLİĞİ KARARGAHI OLARAK KULLANILMAYA BAŞLANMIŞ.

AMERİKAN BOARD, BU ŞARTLAR ALTINDA MERZİFON ANADOLU KOLEJİNDEKİ FAALİYETLERİNDEN VAZGEÇTİ. 1923 YILINDA YENİ BİR ARAYIŞA GİRİŞEN AMERİKAN BOARD, UYGUN ORTAMI SELANİK’TE BULDU VE 23 OCAK 1924 YILINDA MÜLTECİ KAMPLARINDAN İLK ÖĞRENCİLERİNİ KABUL ETMEYE BAŞLADI. YUNAN HÜKÜMETİNİN YARDIMIYLA, SELANİK’İN KUZEYİNDE DAĞ ETEĞİNDE BULUNAN ARAZİDE ADINI DEĞİŞTİRMEYEREK ANADOLU KOLEJİ (ANATOLİA COLLEGE) ADIYLA YENİDEN KURULDU. MERZİFON’DAKİ KIZ OKULU DA BURAYA TAŞINDI. HALEN EĞİTİM FAALİYETİNE DEVAM ETMEKTEDİR.

1987 AĞUSTOS’UNDA, ZAMANIN MERZİFON BELEDİYE BAŞKANI ZEKİ HÖKELEK İLE MAKAMINDA SOHBET EDERKEN, ÖZEL KALEM BİR MEKTUP GETİRDİ. ZEKİ BEY MEKTUBU AÇTI VE OKURMUSUN DİYEREK İNGİLİZCE YAZILMIŞ MEKTUBU BANA UZATTI. MEKTUP BELEDİYE BAŞKANLIĞINA HİTABEN YAZILMIŞ VE MEALEN ŞÖYLEYDİ: ”BİZLER SELANİK’TE BULUNAN ANADOLU KOLEJİ ÖĞRETMENLERİYİZ. OKULUMUZUN KURULUŞUNUN 100.YILINDA ÖĞRENCİLERİMİZLE BİRLİKTE MERZİFON’DAKİ OKULUMUZU ZİYARET ETMEK İSTİYORUZ. YUKARIDA GÖRDÜĞÜNÜZ ANTETİ HALEN KULLANMAKTAYIZ. BU ANTET, KOLEJ BİNASININ BİR PENCERESİNDEN GÖRÜLEN AKDAĞ’IN STİLİZE ŞEKLİDİR. BU ZİYARETİMİZDE YARDIMCI OLMANIZI RİCA EDİYORUZ”. ZEKİ BEY’E TERCÜME ETTİM VE KOLEJİN KISA BİR HİKAYESİNİ ANLATTIM VE ANNEANNEMİN KOLEJ HASTANESİNDE TEDAVİ OLDUĞUNU SÖYLEDİM. O TARİHLERDE YABANCI DİL EĞİTİMİ DE VERİLEN ANADOLU LİSELERİ YENİ KURULMAYA BAŞLAMIŞTI. ZEKİ BEY’E  TOPÇU BİRLİĞİNİN TAŞINACAĞINI VE BU BİNALARIN ANADOLU LİSESİ OLARAK DEĞERLENDİREBİLECEĞİMİZİ BELİRTTİM. EYLÜL AYINDA ABD’YE GİTTİM. BENDEN GİDİŞİMDEN SONRA; ARKADAŞIM, MİLLETVEKİLİ ADNAN TUTKUN’UN GAYRETLERİYLE, ANADOLU LİSESİ AÇILMA KARARI ALINMIŞ. ANCAK ESKİ BİNALARIN KULLANIMI YERİNE, KAMPÜS ALANI İÇİNDE SONRADAN YAPILAN BİR BİNANIN RESTORASYONU YAPILARAK, ANADOLU LİSESİ EĞİTİM HİZMETİNE KAZANDIRILMIŞ.

AMERİKAN BOARD TARAFINDAN, ANADOLU’DA KURULAN ÇEŞİTLİ DÜZEYLERDE ÇOK SAYIDA OKUL VAR. AMERİKALILARIN AYRILMASIYLA BİRLİKTE YÖRENİN VARLIKLI İNSANLARI, OKULLARIN EĞİTİM HİZMETİNE DEVAMINI SAĞLAMIŞLARDIR. TALAS AMERİKAN KOLEJİ, TARSUS AMERİKAN KOLEJİ, İZMİR AMERİKAN KIZ KOLEJİ, ÜSKÜDAR AMERİKAN KIZ KOLEJİ VE ROBERT KOLEJ BUNLARA ÖRNEKTİR. AMA ,MERZİFON’UN EKONOMİK YAPISI BUNA MÜSAİT OLMAMIŞ VE BİNALAR EĞİTİM DIŞINDA, FARKLI AMAÇLAR İÇİN KULLANILMIŞTIR. BAŞLANGIÇTA, TÜRKİYE’DEKİ OKULLARI AYRI AYRI YÖNETİLİRKEN, KURULAN SAĞLIK VE EĞİTİM TÜRK VAKFI (SEV VAKFI) İLE EĞİTİM VE YÖNETİM BİRLİĞİ SAĞLANMIŞTIR. SEV VAKFI, ÜLKEDE BİR ARAŞTIRMA YAPTIRMIŞ VE MERZİFON’DA KOLEJ BİNALARININ KULLANILABİLECEK DURUMDA VE MERZİFON HALKININ KOLEJ HAKKINDA BİLGİ SAHİBİ OLDUKLARINI TESPİT ETMİŞ. SEV VAKFI MÜTEVELLİ HEYETİ, BÜTÇELERİNDEN AYIRACAKLARI ÖNEMLİ BİR MEBLAĞ İLE MERZİFON ANADOLU KOLEJİNİ, BİR TÜRK OKULU OLARAK AÇMA FİKRİNİ ZAMANIN MERZİFON BELEDİYE BAŞKANINA İLETMİŞLER VE FİKİR KABUL GÖRMÜŞ. 1998 YILINDA RESMİ OLMAYAN BİR HEYET OLUŞTURULDU. HEYETTE SEV VAKFI ÜYELERİNDEN ÜÇ KİŞİ, MERZİFON BELEDİYE BAŞKANI’NIN YANI SIRA MERZİFON VAKFI TEMSİLCİSİ OLARAK BEN BULUNUYORDUM. ÇALIŞMALARA HIZLI BİR ŞEKİLDE BAŞLANDI. İLK ÖNCE; HASTANE, SONRA DA OKUL OLARAK KULLANILAN MEVCUT ANA BİNANIN BOZULMUŞ ÇATISI KALDIRILDI VE BİNA TEMİZLENDİ. ORTA DOĞU TEKNİK ÜNİVERSİTESİ VAKFI OKUL YÖNETİCİLERİNE EĞİTİM VE MÜFREDAT PROGRAMI HAZIRLATILDI. 1999 YILINDA GÖREVE GELEN BELEDİYE BAŞKANI, KONUYA SICAK BAKMADIĞINDAN BU TEŞEBBÜS SONUÇSUZ KALDI. BURASI İÇİN MERZİFON DIŞINDAN TEMİN EDİLEN MALİ KAYNAK, ANKARA AKYURT’TA HUZUR EVİ YAPIMINDA KULLANILDI.

KÜTÜPHANE VE MÜZE BİNASINDA, 19 MAYIS ÜNİVERSİTESİNE BAĞLI BİR MESLEK YÜKSEK OKULU AÇILDI. DAHA SONRA AMASYA ÜNİVERSİTESİNE DEVREDİLDİ. YUKARIDA BAHSEDİLEN ANA BİNA DEĞERLENDİRİLEREK  FEN LİSESİ HALİNE GETİRİLDİ. HALEN MERZİFON FEN LİSESİ ADIYLA EĞİTİM HİZMETİ VERMEYE DEVAM EDİYOR.

SONUÇ OLARAK; EĞİTİM FAALİYETLERİ İÇİN YAPILAN BU BİNALARIN BAZILARI YIKILMIŞ. AYAKTA OLANLARDAN BAZILARI DA EĞİTİM FAALİYETLERİNDE GÖREVLERİNE DEVAM EDİYORLAR.

GÖRSELLER:https://photos.google.com/share/AF1QipP_qm4rRFdMtoPsaa1eC7IRj-J7BoDPzvVDK1FMlcfRPmNz9H6L2yLiVOA9vjsNaw?key=NEFvNkFWeHNzVTNMdFB3MU55M2lqZG5MdkFJUndR